Amazon ABD Best Seller kitabım artık Türkçe: Yapay Zeka Darphanesi. Satın al →
Erdem Cırık Ön görüşme isteyin
  1. Ana sayfa
  2. Blog
  3. Instagram
  4. Sosyal Medyada #Reklam Etiketi: Kimler Yazmak Zorunda?

Sosyal Medyada #Reklam Etiketi: Kimler Yazmak Zorunda?

Bir marka size ürün gönderdi, siz de beğendiniz ve paylaştınız. Şimdi o paylaşımın köşesine "#reklam" yazmanız gerekiyor mu? 50 bin takipçiniz yokken de mi? "#işbirliği" yazsam olmaz mı? Bugün sizlere bu soruların hepsini, yönetmeliğin ve Reklam Kurulu kılavuzunun ne dediğine bakarak tek tek cevaplamaya çalışacağım.

Kısa bir not: 1 Ağustos 2026'dan beri kurallar değişti. Eskiden ne biliyorsanız bir kez daha bakın, özellikle hangi etiketin yettiği konusunda. Bir de baştan söyleyeyim, avukat değilim; aşağıda yazdıklarım yönetmeliğin ve Reklam Kurulu kılavuzunun ne dediği. Sözleşme ya da ceza gibi bir durum varsa bir hukukçuya danışın.

Kimler reklam yazmak zorunda?

Ölçüt takipçi sayısı değil, menfaat. Ticari Reklam ve Haksız Ticari Uygulamalar Yönetmeliği'ne 1 Temmuz 2026 tarihli Resmî Gazete'de eklenen ve 1 Ağustos 2026'da yürürlüğe giren 23/A maddesi, sosyal medya etkileyicisini şöyle tarif ediyor: sosyal medyada kendisi ya da reklam veren adına bir mal veya hizmeti tanıtan içerik paylaşan ve bunu herhangi bir menfaate dönüştüren gerçek veya tüzel kişi.

Maddeye göre şu durumlardan biri varsa paylaşımın reklam olduğunu açıkça belirtmeniz gerekiyor:

  • Paylaşımda reklam verenin ürününe ya da sayfasına yönlendirme yapıyorsanız (link, indirim kodu, "profildeki linkten" gibi).
  • Reklam verenden para aldıysanız ya da ürünü, hizmeti ücretsiz veya indirimli aldıysanız. Hediye gelen ürün de buraya giriyor.
  • Markanın ürünü için düzenlenen bir çekiliş, yarışma ya da kampanyayı paylaşıyorsanız.
  • Markanın etkinliğine davet edilip karşılığında bir menfaat alarak paylaşım yapıyorsanız.

Yani parayı hiç görmeseniz bile, kargoyla gelen bir ürünü "bayıldım" diye paylaşıyorsanız bu bir reklam.

Influencer olmayanlar da reklam yazmak zorunda mı?

Bu, en çok sorulan soru. İnternette "30 bin takipçinin altındakiler etkileyici sayılmıyor" diye bir bilgi dolaşıyor. Bu rakam, Reklam Kurulu'nun bazı incelemelerine dair ikincil kaynaklarda geçiyor ama yönetmeliğin metninde böyle bir eşik yok. Tanımda takipçi sayısından hiç bahsedilmiyor; içerik paylaşıp karşılığında menfaat elde etmek yetiyor.

Bence en sağlıklı okuma şu: Kendinizi influencer olarak görüp görmemeniz önemli değil. 2 bin takipçili bir hesapsınız ve bir kafe size ücretsiz yemek ikram edip paylaşmanızı istediyse, o paylaşım reklam. Takipçiniz az diye ceza almayacağınızı varsaymak, sonradan can sıkacak bir kumar.

Peki kim yazmak zorunda değil? Ürünü kendi paranızla aldınız, kimse sizden bir şey istemedi, linkiniz ya da kodunuz yok ve markayla hiçbir ilişkiniz yoksa yaptığınız şey kişisel bir yorum. Bunu reklam diye işaretlemeniz gerekmiyor.

#reklam mı, #işbirliği mi? Hangi etiket yetiyor?

Asıl değişiklik burada. Reklam Kurulu'nun 4 Mayıs 2021'de kabul ettiği etkileyici kılavuzu (2021/2 sayılı ilke kararı) epey geniş bir liste veriyordu: #Reklam, #Reklam/Tanıtım, #Sponsor, #İşbirliği, #Ortaklık, "@marka ile işbirliği", "@marka tarafından sağlandı", "@marka tarafından hediye olarak alındı". Bunlardan biri yetiyordu.

Yeni 23/A maddesi ise daha net konuşuyor. Paylaşımda "Reklam" ya da "Tanıtım" ifadelerinden birinin olması zorunlu. Bunun yanında reklam verenin adını, ticaret unvanını ya da hesabını gösteren bir açıklama da bulunmalı. Maddede "... tarafından sağlandı" ya da "ürünleri bana gönderdiği için @marka'ya teşekkürler" gibi kalıplar örnek olarak geçiyor.

Pratikte ben şunu öneriyorum: Paylaşımın en başına "Reklam" ya da "#reklam" yazın, hemen yanına da markayı etiketleyin. Örneğin "#reklam @markaadı tarafından sağlandı". "#işbirliği" yazmak isterseniz bunun yanına ekleyin ama tek başına bırakmayın. Yönetmelik metni "Reklam" ya da "Tanıtım" kelimesini arıyor, "işbirliği" bu ikisinin yerine geçmiyor.

Etiket nereye, nasıl yazılmalı?

Etiketi yazmak yetmiyor, görünmesi de lazım. 23/A maddesinin dördüncü fıkrası bunu ayrıntılı anlatıyor:

  1. Etiket, paylaşımdaki renk ve arka plandan ayırt edilebilir olmalı ve kolay okunur büyüklükte yazılmalı. Beyaz zemin üstüne açık gri, minicik bir "reklam" yazısı bu şartı karşılamıyor.
  2. Kullanıcı paylaşımı ilk gördüğünde, ekranı kaydırmadan ya da başka bir yere tıklamadan fark edebilmeli. Açıklamanın 15. satırında, "devamını gör" dedikten sonra çıkan bir etiket yeterli değil.
  3. Başka etiketler varsa reklam ibaresi onlardan önce gelmeli. Otuz hashtag'in en sonuna eklenen "#reklam" sayılmıyor.
  4. Bir yazı ya da simgenin altında kalmamalı. Hikâyede çıkartmanın arkasına saklanan etiket burada sorun.
  5. İçerik birden fazla paylaşıma yayılıyorsa her birinde ayrı ayrı yer almalı. Beş karelik bir hikâye serisinin sadece ilk karesinde yazmak yetmiyor.
  6. Aynı içeriği farklı biçimlerde (gönderi, hikâye, Reels) paylaşıyor ya da birinden ötekine alıntılıyorsanız, her paylaşımda tekrar etmeli.

Sadece sesli yapılan paylaşımlar (podcast gibi) için ayrı bir kural var: yayının başında ve reklamdan önce "[reklam veren] hakkında reklam/tanıtım içerir" ifadesi söylenmeli.

Instagram'ın "Ücretli ortaklık" etiketi yeterli mi?

Instagram'ın kendi markalı içerik kuralları, bir markayla çalışıyorsanız "Ücretli ortaklık" (paid partnership) etiketini kullanmanızı ve markayı orada işaretlemenizi istiyor. Marka onaylayana kadar etiket, markanın adı olmadan görünüyor. Bu, Instagram'ın kendi kuralı ve uymanız gerekiyor.

Ancak yönetmelik platform araçlarından hiç söz etmiyor; "Reklam" ya da "Tanıtım" ifadesini arıyor. O yüzden ikisini birlikte kullanın: hem Instagram'ın ücretli ortaklık etiketini açın, hem de açıklamanın başına "#reklam" yazın. Biri Instagram için, öbürü yönetmelik için.

"Reklam değildir" yazmak zorunlu mu?

Hayır, böyle bir zorunluluk yok. Bir paylaşım reklam değilse, yani arkasında hiçbir menfaat yoksa, bunu ayrıca belirtmeniz gerekmiyor. Kimse sizden her kişisel paylaşımın altına "reklam değildir" yazmanızı beklemiyor.

Burada dikkat edilmesi gereken ters durum. Markadan para, ürün ya da indirim aldığınız bir paylaşıma "reklam değildir" yazmak, işi kurtarmıyor, daha da kötüleştiriyor. Hem reklamı belirtmemiş, hem de takipçiyi yanıltmış olursunuz. Yönetmelik örtülü reklamı zaten yasaklıyor.

Kendi parasıyla aldığı ürünü anlatan biri "bu bir reklam değil, kendim aldım" diye not düşebilir; bu serbest ve dürüst bir açıklama. Ama hediye gelen ürün için bunu yazamazsınız, çünkü o ürün size bir menfaat olarak geldi.

İngilizce etiketler: #ad, #sponsored yeterli mi?

"Reklam ve işbirliği" İngilizcede genelde "#ad", "#sponsored", "#paidpartnership" ya da "in partnership with @brand" diye yazılıyor. Yurt dışı kitleye paylaşım yapıyorsanız bunları kullanabilirsiniz.

Türkiye'deki takipçilere yönelik bir paylaşımda ise yönetmelik "Reklam" ya da "Tanıtım" ifadesini istiyor. Ben Türkçe paylaşımlarda İngilizce etiketlere güvenmezdim; "#reklam" yazmak hem daha anlaşılır hem de tartışmaya yer bırakmıyor. İki dilde paylaşıyorsanız ikisini birden yazmanızın bir sakıncası yok.

Markalar ne yapmalı?

Bu kurallar sadece içerik üreticisini bağlamıyor. 2021 kılavuzu, reklam verenin, reklam ajansının ve etkileyicinin kurallara uymaktan ayrı ayrı sorumlu olduğunu söylüyordu; reklam verenin etkileyiciyi kurallar hakkında bilgilendirmesi ve uymasını istemesi de bekleniyor. Yani etkileyici etiketi unutursa marka "benim haberim yoktu" diyemiyor.

Markalara önerim şu:

  • Etiket kuralını yazılı anlaşmaya koyun: hangi ifade, nerede, hangi paylaşım biçimlerinde.
  • Ürün gönderdiğiniz herkese, ücret ödemeseniz bile, kısa bir bilgi notu iletin.
  • Yayına çıkan paylaşımları kontrol edin, eksik etiket varsa düzeltilmesini isteyin.
  • Çekiliş ve kampanya paylaşımlarını da unutmayın; onlar da bu kapsamda.

Etkileyici iş birliklerini düzenli yapan bir markaysanız bu kontrolü bir kerelik değil, her kampanyanın sabit adımı olarak düşünün. Sosyal medya yönetimi sayfamda hesap yönetimini nasıl kurguladığımı anlattım.

Yapay zekâyla üretilen içerik ve sahte reklamlar

Aynı değişiklik iki kural daha getirdi. Birincisi, bir reklamda insandan ayırt edilemeyecek yapay zekâ karakterleri kullanılıyorsa ya da yapay zekâ tüketicinin satın alma kararını ciddi biçimde etkileyecek şekilde kullanılıyorsa, bunun açık ve anlaşılır biçimde belirtilmesi gerekiyor. İkincisi, gerçek bir kişinin yapay zekâyla üretilmiş dijital kopyasının, bir ürünü kendisi kullanıyormuş ya da tavsiye ediyormuş gibi gösterildiği reklamlar yasaklandı.

Bu ikinci kural bana tanıdık geliyor. 2024'te ekibimle sosyal medyada topladığımız 90'dan fazla sahte reklamın çoğunda, tanınan isimlerin yüzü ve sesi yapay zekâyla kopyalanmıştı. O reklamları yapanlar zaten yönetmelik okumuyor, ama artık meşru markalar için de çizgi yazılı. Adınız ya da markanız bu tür bir reklamda kullanılıyorsa sahte reklamlar araştırmamda ve marka koruma sayfamda neler yapılabileceğini anlattım.

Son bir pratik tavsiye: Bir paylaşımın reklam olup olmadığından emin değilseniz kendinize şu soruyu sorun: "Bu marka bana bir şey verdi mi, ya da bu paylaşımdan bir şey kazanacak mıyım?" Cevap evetse en başa "#reklam" yazın ve markayı etiketleyin. Bu kadar basit tutmak, sonradan uğraşmaktan çok daha kolay.

Kaynaklar

Bu yazının konuları

Paylaş

Yapay zekâyla özetle

Erdem Cırık

Dijital Pazarlama Uzmanı, ContentIQ Studio kurucusu. Markalar için SEO, reklam, web sitesi ve e-ticaret projeleri yürütüyorum. Amazon ABD’de Best Seller listesine giren The AI Mint’in yazarıyım.

Hakkımda →

Bu yazı hakkında söylemek istedikleriniz için bana yazın.

Blogdan

İlgili yazılar

Tüm yazılar →