Amazon ABD Best Seller kitabım artık Türkçe: Yapay Zeka Darphanesi. Satın al →
Erdem Cırık Ön görüşme isteyin
  1. Ana sayfa
  2. Blog
  3. E-ticaret
  4. GA4, Meta Pixel, Klaviyo ve KVKK Yurt Dışı Aktarım

GA4, Meta Pixel, Klaviyo ve KVKK Yurt Dışı Aktarım

E-ticaret sitesi olan hemen herkesin sitesinde aynı üç dört kod duruyor: Google Analytics 4, Meta Pixel, belki bir Google Ads etiketi ve e-posta tarafında Klaviyo gibi bir araç. Bunları kurarken kimse "şu an yurt dışına kişisel veri aktarıyorum" diye düşünmüyor. Ama bu araçların hepsi topladığı veriyi Türkiye dışındaki sunuculara gönderiyor ve KVKK'nın 9. maddesi tam olarak bununla ilgili.

Önce sınırımı çizeyim: ben avukat değilim. Pazarlama araçlarını kuran ve kullanan biri olarak, sitenizde hangi verinin nereye gittiğini ve avukatınıza hangi soruları götürmeniz gerektiğini anlatıyorum. Şirketiniz için hangi aktarım yolunun uygun olduğuna bir KVKK avukatıyla birlikte karar verin.

2024'te değişen kural

Eski düzende yurt dışına aktarım için pratikte en çok başvurulan yol kullanıcının açık rızasıydı. Sitelerde "verilerimin yurt dışına aktarılmasına onay veriyorum" kutucukları bu yüzden vardı. 12 Mart 2024'te Resmî Gazete'de yayımlanan 7499 sayılı Kanun 9. maddeyi baştan değiştirdi ve yeni hükümler 1 Haziran 2024'te yürürlüğe girdi. Eski metin 1 Eylül 2024'e kadar yeni metinle birlikte uygulanabildi.

Yeni düzende sıralama kabaca şöyle:

  1. Aktarılan ülke için bir yeterlilik kararı varsa aktarım bu karara dayanabiliyor.
  2. Yeterlilik kararı yoksa "uygun güvenceler" devreye giriyor. Bunların başında standart sözleşme geliyor; bağlayıcı şirket kuralları ve Kurul izniyle yazılı taahhütname de bu grupta.
  3. İkisi de yoksa kanunda sayılan arızi, yani düzenli olmayan aktarım halleri kalıyor. Açık rıza artık burada, istisnai bir yol olarak duruyor.

Bu ayrıntıların uygulamasını 10 Temmuz 2024'te Resmî Gazete'de yayımlanan Kişisel Verilerin Yurt Dışına Aktarılmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik ve Kurum'un 2 Ocak 2025'te yayımladığı yurt dışına aktarım rehberi anlatıyor.

Pazarlamacı gözüyle önemli olan şu: GA4 ya da Pixel her sayfa görüntülemesinde veri gönderiyor. Bunu "arada bir olan" bir aktarım saymak zor görünüyor. O yüzden "çerez onayı alıyoruz, açık rıza var, bitti" rahatlığı eskisi kadar sağlam bir zemin olmayabilir. Bunun sizin siteniz için ne anlama geldiğini avukatınız söyleyecek, ama soruyu masaya sizin getirmeniz gerekiyor.

Standart sözleşme ve 5 iş günü

Kişisel Verileri Koruma Kurulu standart sözleşme metinlerini 4 Haziran 2024 tarihli ve 2024/959 sayılı kararla belirledi. Metinler Kurum'un sitesinde, taraflar arasındaki ilişkiye göre ayrı ayrı (veri sorumlusundan veri işleyene gibi) yayımlanmış durumda. Kurum'un duyurularında öne çıkan noktalar şunlar:

  • Metin olduğu gibi kullanılıyor. Sadece seçimlik ya da alternatif maddelerde değişiklik yapılabiliyor; başka ekleme, çıkarma ya da değişiklik yapılamıyor.
  • Verinin gönderildiği ve verinin alındığı taraf ya da yetkili temsilcileri imzalıyor, imza yetkisini gösteren belgeler de ekleniyor.
  • Sözleşme yabancı dilde hazırlansa bile Türkçe metnin de imzalanması gerekiyor.
  • Tarafların imza tarihlerini sözleşmeye yazması bekleniyor, çünkü süre son imzadan itibaren işliyor.
  • Sözleşme, imzaların tamamlanmasından sonra 5 iş günü içinde Kurum'a bildiriliyor. Bildirim elden, KEP ile ya da Kurum'un Ekim 2024'te duyurduğu Standart Sözleşme Bildirim Modülü üzerinden yapılabiliyor.

Bildirim yükümlülüğüne uyulmamasının karşılığı kanunda idari para cezası olarak düzenlenmiş. Tutarlar her yıl güncellendiği için rakamı avukatınızdan ya da Kurum'un güncel duyurusundan öğrenin.

Asıl düğüm: Google, Meta ve Klaviyo bu sözleşmeyi imzalar mı?

Kâğıt üstünde süreç net: sözleşmeyi imzala, 5 iş günü içinde bildir. Pratikte büyük platformlarda iş burada tıkanıyor. Bu yazıyı hazırlarken Google'ın veri aktarımıyla ilgili yasal çerçeveler sayfasına baktım; orada AB, İngiltere, İsviçre ve Brezilya için düzenlemeler var, Türkiye için ayrı bir çerçeve göremedim. Klaviyo'nun herkese açık veri işleme sözleşmesi de AB standart sözleşme maddelerine ve İngiltere ekine dayanıyor, KVKK'ya özel bir ek göremedim. Tek bir küçük işletmenin bu şirketlere kendi standart sözleşmesini imzalatması da gerçekçi değil.

Bu durumda ne yapılacağı tam olarak bir hukuk sorusu ve farklı avukatlardan farklı yaklaşımlar duyabilirsiniz. Ben burada hüküm vermeyeceğim. Ama pazarlama tarafında, hangi yol seçilirse seçilsin işinize yarayacak adımlar var.

Pazarlama tarafında yapabilecekleriniz

Envanter çıkarın

Sitenizdeki her etiketi ve bağlı her aracı bir tabloya yazın: aracın adı, hangi veriyi aldığı (çerez kimliği, IP, e-posta, telefon, sipariş geçmişi), verinin hangi ülkeye gittiği, aracı kimin kurduğu. Tag Manager'ı açınca çoğu zaman kimsenin hatırlamadığı eski etiketler çıkıyor; yıllar önce denenmiş bir ısı haritası aracı hâlâ veri topluyor olabiliyor. Avukatınızla konuşurken elinizde bu tablo olursa görüşme yarı yarıya kısalıyor.

Gönderdiğiniz veriyi azaltın

Gönderilmeyen veri aktarılmamış olur. Meta Pixel'de gelişmiş eşleştirme açıksa müşterinin e-posta ve telefon bilgisi (şifrelenmiş haliyle de olsa) Meta'ya gidiyor. Bunun hukuki dayanağı netleşmeden açık tutmanızı önermem. GA4 tarafında Google'ın kendi yardım sayfasında GA4'ün IP adreslerini kaydetmediği ve saklamadığı yazıyor; yine de sayfa URL'lerine e-posta, isim ya da sipariş numarası gibi bilgilerin karışıp karışmadığına bakın. Ödeme sonrası teşekkür sayfasının adresinde müşterinin e-postası duruyorsa o bilgi her ziyarette Analytics'e gidiyor demektir.

Çerez onayını gerçekten çalıştırın

Kurum'un çerez uygulamaları rehberi, zorunlu olmayan analitik ve pazarlama çerezleri için onay alınmasını bekliyor ve önceden işaretlenmiş kutuları geçerli onay saymıyor. Birçok sitede çerez bandı var ama Pixel, ziyaretçi bir şeye tıklamadan zaten çalışmış oluyor. Sitenizi gizli sekmede açıp tarayıcının geliştirici araçlarından ağ isteklerine bakın: "Reddet"e bastıktan sonra Meta'ya ya da Google'a istek gidiyorsa banner sadece görüntüden ibaret.

Klaviyo gibi araçları ayrı düşünün

Analytics'teki anonimleştirilmiş trafikle e-posta pazarlama aracındaki müşteri listesi aynı ağırlıkta değil. Klaviyo'da isim, e-posta, telefon, sipariş geçmişi, hatta doğum günü gibi alanlar tutuluyor. Yurt dışında tutulan en zengin müşteri veriniz büyük ihtimalle orada. Avukatınızla konuşurken bu aracı listenin en başına koyun.

Aydınlatma metninde ne olmalı?

Aydınlatma metni ziyaretçiye "verini kim, neden, hangi yolla işliyor ve kime aktarıyor" sorularının cevabını veriyor. Yurt dışı aktarım açısından metninizde en azından şunlar açıkça durmalı:

  • Hangi araçları kullandığınız ya da hangi tür hizmet sağlayıcılarla çalıştığınız (analitik, reklam ölçümü, e-posta gönderimi gibi)
  • Bu araçlara hangi veri kategorilerinin gittiği
  • Verinin yurt dışına aktarıldığı ve aktarımın hangi hukuki yola dayandığı
  • İlgili kişinin KVKK'dan doğan hakları ve size nasıl başvurabileceği

Burada çok yapılan bir hata başka bir sitenin aydınlatma metnini kopyalamak. Kopyalanan metinde sizde olmayan araçlar yazıyor, sizin kullandığınız Klaviyo hiç geçmiyor. Bir de aydınlatma ile açık rızayı aynı metne sıkıştırmak var; Kurum bunları ayrı şeyler olarak görüyor; aydınlatma metnine "okudum, kabul ediyorum" dedirterek alınan rızanın sorunlu sayıldığı Kurul kararları var.

Envanteri çıkarıp hangi aracın neyi topladığını sadeleştirmek pazarlama tarafının işi. Bu kısımda yardım isterseniz e-ticaret danışmanlığı sayfasında nasıl çalıştığımı anlattım; hukuki metin ve sözleşme kısmını ise mutlaka avukatınıza bırakın.

Bu yazının konuları

Paylaş

Yapay zekâyla özetle

Erdem Cırık

Dijital Pazarlama Uzmanı, ContentIQ Studio kurucusu. Markalar için SEO, reklam, web sitesi ve e-ticaret projeleri yürütüyorum. Amazon ABD’de Best Seller listesine giren The AI Mint’in yazarıyım.

Hakkımda →

Bu yazı hakkında söylemek istedikleriniz için bana yazın.

Blogdan

İlgili yazılar

Tüm yazılar →