Bir içerik üreticisiyle anlaştınız, güzel bir Reels çekti, kendi hesabında paylaştı. Sonra aklınıza şu geliyor: Bu videoyu reklam bütçesiyle daha çok kişiye göstersek? Eskiden buna "whitelisting" deniyordu; marka, içerik üreticisinin hesabına erişim alıp onun adına reklam çıkıyordu. Meta'daki karşılığı bugün iş ortaklığı reklamları (partnership ads). Bugün sizlere bunun nasıl kurulduğunu, izin tarafını ve en çok atlanan kısmı, yani sözleşmeyi anlatacağım.
Meta'nın geliştirici belgelerindeki tanım şöyle: İş ortaklığı reklamları, Facebook ve Instagram reklamlarını bir içerik üreticisinin ya da başka bir iş ortağının hesabından yayınlamanızı sağlıyor. Meta'nın Mart 2025 tarihli geliştirici blog yazısında bunun markalar ve diğer işletmeler arasında da kullanılabildiği yazıyor; yani karşı taraf illa influencer olmak zorunda değil, iki marka da ortak reklam çıkabiliyor. Reklamın parasını ve ayarlarını siz yönetiyorsunuz, ama reklam kullanıcının karşısına içerik üreticisinin adıyla çıkıyor.
İzin vermenin iki yolu
Meta'nın belgeleri izni iki düzeyde ayırıyor: gönderi düzeyinde ve hesap düzeyinde.
Gönderi düzeyi: ortaklık reklam kodu
En pratik yol bu. İçerik üreticisi, Instagram'da ilgili gönderinin "Ortaklık etiketi ve reklamlar" (Partnership label & ads) ayarlarından ortaklık reklam kodunu açıyor ve oluşan kodu size gönderiyor. Siz de Reklam Yöneticisi'nde reklam düzeyinde iş ortaklığı reklamı seçeneğini açıp bu kodu giriyorsunuz. Meta'nın yardım sayfalarına göre bu yol Bilinirlik, Trafik, Etkileşim, Uygulama tanıtımı, Satış ve Potansiyel Müşteriler amaçlarında kullanılabiliyor.
Kodla ilgili bilinmesi gereken birkaç şey var:
- Meta'nın geliştirici belgesine göre kodu paylaşmak, arşivlenmiş içeriklerin de reklam olarak öne çıkarılmasına izin veriyor.
- Kodla yayınlanan reklam içerik üreticisinin profilinde görünmüyor, ama Meta Reklam Kütüphanesi'nde görünüyor.
- Reklam olarak yayınlanmış bir içerik artık düzenlenemiyor, ama tekrar reklam olarak kullanılabiliyor. Yani içerik üreticisi açıklamadaki bir yazım hatasını sonradan düzeltemiyor; yayına girmeden kontrol edin.
- İçerik üreticisi kodu kapattığında o gönderiden yeni reklam oluşturulamıyor. Instagram yardım merkezinin anlatımına göre zaten yayında olan reklamlar ise çalışmaya devam ediyor. Bu yüzden yayındaki reklamı durdurmak için içerik üreticisinin ayrıca "Etkin reklamlar" bölümünden reklamı durdurması gerekiyor.
Hesap düzeyi: sürekli izin
Bir içerik üreticisiyle uzun süreli çalışıyorsanız her gönderi için kod istemek yorucu olur. Bu durumda marka, içerik üreticisinden hesap düzeyinde reklam izni istiyor; içerik üreticisi onayladığında marka onun adına birden çok reklam oluşturabiliyor. İçerik üreticisi bu izni Instagram ayarlarındaki ortaklık reklamları bölümünde, reklam ortakları listesinden istediği zaman kaldırabiliyor.
Burada dikkat edilecek bir nokta var: İçerik üreticisinin Facebook ve Instagram hesapları birbirine bağlı değilse verdiği onay sadece seçtiği hesap için geçerli oluyor. İki platformda da yayınlamayı planlıyorsanız onayın iki kimliği de kapsadığını kontrol edin.
İki taraf için de ön koşul aynı: Instagram'da profesyonel hesap ve Meta'nın markalı içerik kurallarına uygunluk. Meta'nın içerik üreticilerine yönelik sayfasında bir şart daha yazıyor: Lisanslı müzik içeren içerik iş ortaklığı reklamı olarak kullanılamıyor. İçerik üreticisi popüler bir şarkıyla video çektiyse reklam aşamasında takılırsınız. Telifsiz müzikle çekilmesini baştan isteyin.
Reklam etiketi: Meta'nınki ve Türkiye'deki kural
İş ortaklığı reklamında içerik üreticisinin ve markanın adı reklamın üstünde birlikte görünüyor, yanında da Meta'nın "Sponsorlu" ibaresi oluyor. Organik paylaşımda ise içerik üreticisinin gönderiye ücretli ortaklık (Paid partnership) etiketini koyması gerekiyor. Meta'nın yardım sayfasına göre Instagram'da markanın etiketlenmesi ücretli ortaklık etiketi, @bahsetme, kişi etiketi, ürün etiketi ya da Instagram Collab ile yapılabiliyor; Facebook'ta ise yalnızca ücretli ortaklık etiketi sayılıyor.
Türkiye tarafını da unutmayın. Ticaret Bakanlığı Reklam Kurulu'nun 2021'de yayımladığı sosyal medya etkileyicileri kılavuzuna göre ticari içerikte reklam olduğu açıkça belirtilmeli; kılavuzda "#Reklam", "#İşbirliği", "#Sponsor" gibi ifadeler ve "@marka ile işbirliği" gibi kalıplar örnek olarak geçiyor. Kılavuz, ifadenin kolay görülebilir olmasını istiyor ve sorumluluğu reklamveren, ajans ve içerik üreticisi arasında paylaştırıyor. Yani Meta'nın etiketi var diye açıklamadaki ibareyi atlamayın; marka olarak içerik üreticisini bu kurala uymaya yazılı olarak çağırmanız da kılavuzda reklamverene verilen bir görev.
Sözleşmeye mutlaka yazılacak maddeler
Bu kısım hukuki danışmanlık değil, ama sözleşmesi olmadan yürütülen iş birliklerinde sonradan en çok tartışma çıkan konuları sıralayayım. Avukatınızla son metni bunlara göre hazırlayın.
- Kullanım süresi. Reklam izni kaç gün ya da ay geçerli? Süre bitince reklamlar kim tarafından, hangi gün durdurulacak?
- Kapsam. Hangi gönderiler, hangi platformlar (Instagram, Facebook ya da ikisi), gönderi düzeyinde kod mu yoksa hesap düzeyinde izin mi?
- Ücret ayrımı. İçerik üretim ücreti ile reklamda kullanım hakkı ayrı kalemler olarak yazılsın. Meta'nın içerik üreticilerine yönelik sayfası da ek kullanım hakları için adil ücret konuşulmasını öneriyor.
- Düzenleme ve varyasyon. Marka metni, başlığı, kesimi değiştirebilecek mi? Meta'nın otomatik yaratıcı iyileştirmeleri açık olacak mı? İçerik üreticisinin onayı gerekecek mi?
- Müzik ve telif. İçerikte lisanslı müzik, başka birine ait görüntü ya da marka olmayacağını içerik üreticisi taahhüt etsin.
- Reklam ibaresi. Organik paylaşımda kullanılacak etiket ve açıklamadaki ifade yazılı olarak belirlensin.
- Yorum yönetimi. Reklama gelen yorumlar içerik üreticisinin hesabında birikiyor. Olumsuz ya da hakaret içeren yorumlara kim, nasıl müdahale edecek?
- Raporlama. Reklam sonuçlarından hangileri içerik üreticisiyle paylaşılacak?
- Fesih ve izin geri çekme. İçerik üreticisi izni erken kaldırırsa ne olacak, marka hangi durumda reklamı hemen durduracak?
- Rakip kısıtı. Kullanım süresi boyunca içerik üreticisi rakip bir markayla aynı türde iş yapabilir mi?
Ben şahsen ilk denemede gönderi düzeyinde kodla, kısa süreli ve az bütçeyle başlamayı öneririm. İçerik üreticisinin kitlesi ve içeriği reklamda tutarsa hesap düzeyi izne ve daha uzun sözleşmeye geçersiniz. Reklam kurulumunda ya da sosyal medya hesaplarınızın içerik planında destek isterseniz Meta reklam yönetimi ve sosyal medya yönetimi sayfalarına bakabilirsiniz.
Bu yazı hakkında söylemek istedikleriniz için bana yazın.
